Terwijl de prijs van paaseieren in de winkelschappen in Gouda nog op recordhoogte lag, was het voor de cacaoboeren al lang geen feest meer. Afgelopen jaar was er veel aandacht voor de dure chocolade. De hoge prijzen werden veroorzaakt door misoogsten in Ivoorkust en Ghana. In deze twee landen wordt het grootste deel van de cacao geproduceerd. De misoogsten hangen samen met klimaatverandering.
De wereldmarktprijs van cacao was van 2018 tot 2023 redelijk stabiel, rond de 2000 euro per ton. Na de slechte oogsten is deze in 2025 verviervoudigd! Maar in maart 2026 was er nog maar 50% stijging over. Dus geen 8000 euro per ton maar nog maar 3000 euro. Daar valt voor een kleinschalige boer geen fatsoenlijk inkomen aan te verdienen.
Waarom merken we dat nog niet in de winkel? Zulke grote veranderingen werken met vertraging door in de prijs van het eindproduct: de chocoladereep, het koekje of de snack waar wij van smullen.
Maar er is meer aan de hand. De hoge prijs is een gevolg van een misoogst. Een hoge prijs klinkt leuk, maar zonder oogst heeft een boer daar weinig aan. Toen cacao schaars werd, gingen chocolademakers op zoek naar alternatieven. Nestlé brengt bijvoorbeeld een nieuw product op de markt: de Choco Crossies met een laagje dat smaakt als chocolade, maar gemaakt wordt zonder cacao. Dat ligt binnenkort in de Duitse supermarkt. Ook andere bedrijven gebruiken dergelijke initiatieven. Er wordt zelfs geëxperimenteerd met ‘kweekcacao’.
Nepchocolade en kweekcacao zijn daarmee een nieuwe bedreiging voor boeren in Afrika, naast onderbetaling en klimaatverandering. Als de vraag naar cacao structureel omlaag gaat, ziet de toekomst voor 1,5 miljoen cacaoboeren er nog somberder uit.
De enige oplossing voor de boer is dat consumenten bereid zijn blijvend een eerlijke prijs te betalen voor chocolade die gemaakt is van echte cacao.
